06 - HTTP และ REST API

เป้าหมายของบท

บทนี้ปูพื้นฐาน HTTP และ REST API ก่อนสร้าง User API เพราะถ้าเข้าใจ method, path, body และ status code ดี การ debug Spring Boot จะง่ายขึ้นมาก

หลังจบบทนี้ ผู้อ่านควรเข้าใจ:

• HTTP method ใช้ทำอะไร
• REST API ควรตั้ง path อย่างไร
• JSON request/response คืออะไร
• status code บอกผลลัพธ์ของ request อย่างไร

HTTP request มีอะไรบ้าง

Request ที่ client ส่งเข้า backend มักมีส่วนสำคัญ:

Method  : GET, POST, PUT, DELETE
URL     : /api/v1/users
Headers : Content-Type, Authorization
Body    : JSON payload

ตัวอย่าง request:

POST /api/v1/users
Content-Type: application/json

{
  "username": "john",
  "email": "john@example.com"
}

HTTP method ที่ใช้บ่อย

Method	ใช้ทำอะไร	ตัวอย่าง
GET	อ่านข้อมูล	GET /api/v1/users
POST	สร้างข้อมูล	POST /api/v1/users
PUT	แก้ไขข้อมูลทั้งชุด	PUT /api/v1/users/1
PATCH	แก้ไขบาง field	PATCH /api/v1/admin/users/1/status
DELETE	ลบข้อมูล	DELETE /api/v1/users/1

REST API ควรตั้ง path อย่างไร

REST API ควรมองข้อมูลเป็น resource เช่น users, auth, admin/users

ตัวอย่างที่ดี:

GET    /api/v1/users
GET    /api/v1/users/1
POST   /api/v1/users
PUT    /api/v1/users/1
DELETE /api/v1/users/1

ตัวอย่างที่ควรหลีกเลี่ยง:

GET /getUsers
GET /deleteUser/1
POST /createNewUser

เหตุผลคือ HTTP method บอก action อยู่แล้ว path จึงควรเน้นชื่อ resource

JSON คืออะไร

JSON คือรูปแบบข้อมูลที่ REST API ใช้รับส่งกันบ่อยมาก

ตัวอย่าง request body:

{
  "username": "john",
  "email": "john@example.com"
}

ตัวอย่าง response body:

{
  "id": 1,
  "username": "john",
  "email": "john@example.com"
}

Spring Boot สามารถแปลง JSON เป็น Java object ได้ด้วย @RequestBody และแปลง Java object กลับเป็น JSON ได้อัตโนมัติเมื่อใช้ @RestController

Status code ที่ควรรู้

Status	ความหมาย	ใช้เมื่อไร
200 OK	สำเร็จ	อ่านหรือแก้ไขข้อมูลสำเร็จ
201 Created	สร้างสำเร็จ	สร้าง resource ใหม่
400 Bad Request	request ไม่ถูกต้อง	validation fail
401 Unauthorized	ยังไม่ login	ไม่มี token หรือ token ผิด
403 Forbidden	ไม่มีสิทธิ์	login แล้วแต่ role ไม่พอ
404 Not Found	ไม่พบข้อมูล	หา user id นั้นไม่เจอ
409 Conflict	ข้อมูลชนกัน	email ซ้ำ
500 Internal Server Error	server error	bug หรือ error ที่ยังไม่ได้จัดการ

API ที่จะสร้างในภาคนี้

ในภาค REST API พื้นฐาน เราจะสร้าง User API แบบยังไม่ต่อ database:

GET    /api/v1/users
GET    /api/v1/users/{id}
POST   /api/v1/users
DELETE /api/v1/users/{id}

ข้อมูลจะเก็บใน memory ด้วย List<User> ก่อน เพื่อให้เข้าใจ HTTP และ controller flow โดยไม่ต้องแก้ปัญหา database ตั้งแต่ต้น

Checkpoint

ก่อนอ่านบทถัดไป ให้ตอบได้:

1. GET กับ POST ต่างกันอย่างไร
2. @RequestBody ใช้กับข้อมูลส่วนไหนของ HTTP request
3. ถ้าหา user ไม่เจอ ควรตอบ status code อะไร
4. ถ้า email ซ้ำ ควรตอบ status code อะไร

แบบฝึกหัดท้ายบท

ออกแบบ endpoint สำหรับ register/login โดยยังไม่ต้องเขียนโค้ด แล้วเทียบกับแนวทางนี้:

POST /api/v1/auth/register
POST /api/v1/auth/login
GET  /api/v1/auth/me