พิกัดและตำแหน่งในโมเดล (XYZ & Geometry API)

ทุกสิ่งทุกอย่างใน Revit มีพิกัดและตำแหน่งในพื้นที่ 3 มิติ ไม่ว่าจะเป็นเสา คาน ผนัง หรือแม้แต่จุดอ้างอิงบนแบบ ก่อนที่เราจะเขียนปลั๊กอินที่ “ทำงานกับโมเดลจริงๆ” ได้ เราต้องเข้าใจระบบพิกัดหลังบ้านของ Revit ให้ได้ก่อนครับ!

1. `XYZ` — จุดพิกัดสามมิติ

XYZ คือ Class พื้นฐานที่สุดสำหรับแทนจุดในพื้นที่ 3 มิติ และยังใช้แทน “เวกเตอร์ทิศทาง” ด้วย

using Autodesk.Revit.DB;

// สร้างจุดพิกัดที่ตำแหน่ง X=5m, Y=3m, Z=0m
// จำกัดต้องแปลงจากเมตรเป็นฟุต (1 เมตร = 3.28084 ฟุต)
double x = 5.0 / 0.3048; // หรือ * 3.28084
double y = 3.0 / 0.3048;
double z = 0.0;

XYZ point = new XYZ(x, y, z);

// ดึงค่าแต่ละแกน (ค่าที่ได้เป็น "ฟุต")
double xInFeet = point.X;
double yInFeet = point.Y;
double zInFeet = point.Z;

// แปลงกลับเป็นเมตรเพื่อแสดงผล
double xInMeters = point.X * 0.3048;

// คำนวณระยะห่างระหว่าง 2 จุด
XYZ pointA = new XYZ(0, 0, 0);
XYZ pointB = new XYZ(10, 0, 0);
double distanceInFeet = pointA.DistanceTo(pointB);
double distanceInMm = UnitUtils.ConvertFromInternalUnits(distanceInFeet, UnitTypeId.Millimeters);

// การคำนวณเวกเตอร์
XYZ direction = (pointB - pointA).Normalize(); // เวกเตอร์ทิศทาง ความยาว = 1
XYZ midPoint = (pointA + pointB) * 0.5;        // จุดกึ่งกลาง

🔍 API ที่ต้องรู้ใน `XYZ`

Property / Method	ประเภท	คำอธิบาย
`.X`, `.Y`, `.Z`	`double`	พิกัดแต่ละแกน (หน่วย: ฟุต)
`.DistanceTo(XYZ)`	`double`	ระยะห่างจากจุดหนึ่งไปอีกจุด
`.Normalize()`	`XYZ`	แปลงเป็นเวกเตอร์ความยาว 1
`.IsZeroLength()`	`bool`	เช็กว่าเวกเตอร์มีความยาวเป็นศูนย์ไหม
`XYZ.Zero`	`XYZ`	จุด Origin (0, 0, 0)
`XYZ.BasisX/Y/Z`	`XYZ`	เวกเตอร์ทิศทางมาตรฐาน (1,0,0) / (0,1,0) / (0,0,1)

2. `BoundingBoxXYZ` — กล่องครอบวัตถุ

BoundingBoxXYZ คือ “กล่องสี่เหลี่ยมที่ครอบวัตถุพอดี” ช่วยให้เราคำนวณขนาด (กว้าง, ยาว, สูง) ของวัตถุหรือพื้นที่ได้อย่างรวดเร็ว โดยไม่ต้องวิเคราะห์รูปทรงซับซ้อน

using Autodesk.Revit.Attributes;
using Autodesk.Revit.DB;
using Autodesk.Revit.UI;

namespace RevitToolkit;

[Transaction(TransactionMode.Manual)]
public class GetColumnSizeCommand : IExternalCommand
{
    public Result Execute(ExternalCommandData commandData, ref string message, ElementSet elements)
    {
        UIDocument uidoc = commandData.Application.ActiveUIDocument;
        Document doc = uidoc.Document;

        // 1. ให้ผู้ใช้คลิกเลือกวัตถุบนหน้าจอ (Reference Selection)
        Reference pickedRef = uidoc.Selection.PickObject(
            Autodesk.Revit.UI.Selection.ObjectType.Element,
            "กรุณาคลิกเลือกเสาที่ต้องการวัดขนาด"
        );

        Element element = doc.GetElement(pickedRef.ElementId);

        // 2. ดึงกล่องครอบวัตถุ (BoundingBox) โดยผ่าน View=null เพื่อรับขนาดจริงในโมเดล 3D
        BoundingBoxXYZ bbox = element.get_BoundingBox(null);

        if (bbox == null)
        {
            TaskDialog.Show("Error", "ไม่สามารถดึง BoundingBox ของวัตถุนี้ได้");
            return Result.Failed;
        }

        // 3. คำนวณขนาดจากจุดมุม Min (ล่างซ้ายหน้า) ถึง Max (บนขวาหลัง)
        XYZ min = bbox.Min; // มุมต่ำสุด
        XYZ max = bbox.Max; // มุมสูงสุด

        double widthFt  = max.X - min.X;
        double depthFt  = max.Y - min.Y;
        double heightFt = max.Z - min.Z;

        // 4. แปลงหน่วยจากฟุต → มิลลิเมตร
        double widthMm  = UnitUtils.ConvertFromInternalUnits(widthFt,  UnitTypeId.Millimeters);
        double depthMm  = UnitUtils.ConvertFromInternalUnits(depthFt,  UnitTypeId.Millimeters);
        double heightMm = UnitUtils.ConvertFromInternalUnits(heightFt, UnitTypeId.Millimeters);

        TaskDialog.Show("ขนาดวัตถุ",
            $"ชื่อ: {element.Name}\n" +
            $"กว้าง:  {widthMm:F0} มม.\n" +
            $"ลึก:    {depthMm:F0} มม.\n" +
            $"สูง:    {heightMm:F0} มม."
        );

        return Result.Succeeded;
    }
}

🔍 API ที่ต้องรู้ใน `BoundingBoxXYZ`

bbox.Min — จุดมุมพิกัดต่ำสุด (ซ้าย-หน้า-ล่าง) ของกล่องครอบ
bbox.Max — จุดมุมพิกัดสูงสุด (ขวา-หลัง-บน) ของกล่องครอบ
bbox.Transform — Matrix การแปลงพิกัดระบบ Local ของวัตถุนั้น (สำคัญสำหรับวัตถุที่หมุนเอียง)
element.get_BoundingBox(view) — ส่ง null เพื่อรับขนาดจริงใน 3D, ส่ง View object เพื่อรับขนาดที่มองเห็นใน View นั้น

3. `Location`, `LocationPoint` และ `LocationCurve` — ตำแหน่งของวัตถุ

ทุก Element ใน Revit มี Property .Location ที่บอกตำแหน่งในพื้นที่ แต่มีรูปแบบแตกต่างกัน 2 ประเภทตามลักษณะวัตถุ:

LocationPoint — วัตถุที่ตั้งอยู่ที่ จุดเดียว เช่น เสา, ประตู, หน้าต่าง, เครื่องสุขภัณฑ์
LocationCurve — วัตถุที่มีความยาวตาม เส้น เช่น คาน, ผนัง, ท่อ, สายไฟ

using Autodesk.Revit.Attributes;
using Autodesk.Revit.DB;
using Autodesk.Revit.UI;
using System.Text;

namespace RevitToolkit;

[Transaction(TransactionMode.Manual)]
public class ElementLocationCommand : IExternalCommand
{
    public Result Execute(ExternalCommandData commandData, ref string message, ElementSet elements)
    {
        Document doc = commandData.Application.ActiveUIDocument.Document;
        var sb = new StringBuilder();

        // --- กรณีที่ 1: ดึงพิกัดเสา (LocationPoint) ---
        var columns = new FilteredElementCollector(doc)
            .OfCategory(BuiltInCategory.OST_StructuralColumns)
            .WhereElementIsNotElementType()
            .ToElements();

        foreach (Element col in columns)
        {
            // ตรวจสอบว่า Location เป็นประเภท LocationPoint
            if (col.Location is LocationPoint locPt)
            {
                XYZ pt = locPt.Point;
                double xMm = UnitUtils.ConvertFromInternalUnits(pt.X, UnitTypeId.Millimeters);
                double yMm = UnitUtils.ConvertFromInternalUnits(pt.Y, UnitTypeId.Millimeters);
                sb.AppendLine($"เสา [{col.Name}] → X={xMm:F0}mm, Y={yMm:F0}mm");

                // 💡 locPt.Rotation คือมุมหมุนของวัตถุ (หน่วย: Radian)
                double angleDegrees = locPt.Rotation * (180.0 / Math.PI);
                sb.AppendLine($"   มุมหมุน: {angleDegrees:F1}°");
            }
        }

        // --- กรณีที่ 2: ดึงความยาวคาน (LocationCurve) ---
        var beams = new FilteredElementCollector(doc)
            .OfCategory(BuiltInCategory.OST_StructuralFraming)
            .WhereElementIsNotElementType()
            .ToElements();

        foreach (Element beam in beams)
        {
            if (beam.Location is LocationCurve locCurve)
            {
                Curve curve = locCurve.Curve;
                double lengthFt = curve.Length;
                double lengthMm = UnitUtils.ConvertFromInternalUnits(lengthFt, UnitTypeId.Millimeters);

                // จุดเริ่มต้นและสิ้นสุดของคาน
                XYZ startPt = curve.GetEndPoint(0); // 0 = จุดเริ่ม
                XYZ endPt   = curve.GetEndPoint(1); // 1 = จุดสิ้นสุด

                sb.AppendLine($"คาน [{beam.Name}] → ยาว {lengthMm:F0}mm");
            }
        }

        TaskDialog.Show("พิกัดวัตถุ", sb.ToString());
        return Result.Succeeded;
    }
}

🔍 API เปรียบเทียบ LocationPoint vs LocationCurve

สิ่งที่ต้องการ	LocationPoint	LocationCurve
ดึงพิกัด	`locPt.Point` → `XYZ`	`locCurve.Curve.GetEndPoint(0)`
มุมหมุน	`locPt.Rotation` (Radian)	`—`
ความยาว	`—`	`locCurve.Curve.Length` (ฟุต)
ย้ายตำแหน่ง	`locPt.Point = newXYZ`	`locCurve.Curve = newCurve`
วัตถุที่ใช้	เสา, ประตู, หน้าต่าง	คาน, ผนัง, ท่อ

4. `Transform` — ระบบพิกัด Local vs Global

Transform คือ Matrix 4×4 ที่บันทึกความสัมพันธ์ระหว่างพิกัด Local (ระบบพิกัดของวัตถุ) กับพิกัด Global (ระบบพิกัดโมเดลโดยรวม) สำคัญมากเมื่อทำงานกับ Family ที่หมุนเอียง

// สมมติเราอยากรู้ว่ามุมล่างซ้ายของวัตถุที่หมุน 45° อยู่ที่พิกัดโลกไหน
BoundingBoxXYZ bbox = element.get_BoundingBox(null);

// bbox.Transform คือการแปลงจาก Local Space ของวัตถุ → World Space
Transform transform = bbox.Transform;

// แปลงจุด Min (ในระบบ Local) ไปเป็นพิกัด Global
XYZ minInWorldSpace = transform.OfPoint(bbox.Min);
XYZ maxInWorldSpace = transform.OfPoint(bbox.Max);

// แปลงเวกเตอร์ทิศทาง (ไม่ใช่จุด) จาก Local → Global
XYZ localDirection = XYZ.BasisX; // ทิศ X ใน Local Space
XYZ worldDirection = transform.OfVector(localDirection);

ข้อควรระวัง Transform

หากวัตถุมีการหมุนเอียง ค่า bbox.Min.X - bbox.Max.X จะให้ขนาดที่ใหญ่กว่าความเป็นจริง เพราะกล่องครอบจะขยายพอดีกับวัตถุที่เอียง ควรใช้ Transform เพื่อแปลงพิกัดให้ถูกต้องก่อนคำนวณ

5. ตัวอย่างจริง: สแกนเสาทั้งโปรเจ็กต์ → ส่งออกพิกัดเป็น CSV

using System;
using System.IO;
using System.Text;
using Autodesk.Revit.Attributes;
using Autodesk.Revit.DB;
using Autodesk.Revit.UI;

namespace RevitToolkit;

[Transaction(TransactionMode.Manual)]
public class ColumnCoordinateExporter : IExternalCommand
{
    public Result Execute(ExternalCommandData commandData, ref string message, ElementSet elements)
    {
        Document doc = commandData.Application.ActiveUIDocument.Document;

        var columns = new FilteredElementCollector(doc)
            .OfCategory(BuiltInCategory.OST_StructuralColumns)
            .WhereElementIsNotElementType()
            .ToElements();

        var csv = new StringBuilder();
        csv.AppendLine("\uFEFFMark,Type,X (mm),Y (mm),Z Bottom (mm),Z Top (mm),Height (mm)");

        foreach (Element col in columns)
        {
            string mark = col.get_Parameter(BuiltInParameter.ALL_MODEL_MARK)?.AsString() ?? "-";
            string typeName = col.Name;

            // ดึงพิกัดจาก LocationPoint
            string xStr = "N/A", yStr = "N/A";
            if (col.Location is LocationPoint lp)
            {
                xStr = UnitUtils.ConvertFromInternalUnits(lp.Point.X, UnitTypeId.Millimeters).ToString("F0");
                yStr = UnitUtils.ConvertFromInternalUnits(lp.Point.Y, UnitTypeId.Millimeters).ToString("F0");
            }

            // ดึงความสูงจาก BoundingBox
            string zBot = "N/A", zTop = "N/A", heightStr = "N/A";
            BoundingBoxXYZ bbox = col.get_BoundingBox(null);
            if (bbox != null)
            {
                double zBotMm  = UnitUtils.ConvertFromInternalUnits(bbox.Min.Z, UnitTypeId.Millimeters);
                double zTopMm  = UnitUtils.ConvertFromInternalUnits(bbox.Max.Z, UnitTypeId.Millimeters);
                double heightMm = zTopMm - zBotMm;
                zBot = zBotMm.ToString("F0");
                zTop = zTopMm.ToString("F0");
                heightStr = heightMm.ToString("F0");
            }

            csv.AppendLine($"{mark},{typeName},{xStr},{yStr},{zBot},{zTop},{heightStr}");
        }

        string filePath = Path.Combine(
            Environment.GetFolderPath(Environment.SpecialFolder.Desktop),
            "Column_Coordinates.csv"
        );
        File.WriteAllText(filePath, csv.ToString(), Encoding.UTF8);

        TaskDialog.Show("สำเร็จ", $"ส่งออกพิกัดเสา {columns.Count} ต้น → {filePath}");
        return Result.Succeeded;
    }
}

ในบทถัดไป เราจะไปลงลึกกับ รูปทรง Solid, Face และเส้นโค้ง (Curve) ที่ช่วยให้เราวิเคราะห์รูปร่างจริงของวัตถุในโมเดลได้ครับ!

พิกัดและตำแหน่งในโมเดล (XYZ & Geometry API)

1. XYZ — จุดพิกัดสามมิติ

🔍 API ที่ต้องรู้ใน XYZ

2. BoundingBoxXYZ — กล่องครอบวัตถุ

🔍 API ที่ต้องรู้ใน BoundingBoxXYZ

3. Location, LocationPoint และ LocationCurve — ตำแหน่งของวัตถุ